Terug naar overzicht

VBS blij met nieuw experiment flexibele onderwijstijden

VBS en VBS-leden en experimentdeelnemers De School in Zandvoort en Casa Tweetalige Montessorischool in Pijnacker zijn blij dat er een nieuw experiment flexibele onderwijstijden komt voor huidige deelnemers. En dat minister Slob gaat onderzoeken hoe flexibele onderwijstijden wettelijk verankerd kunnen worden. VBS heeft bij voortduring aandacht gevraagd voor het onderwerp en is tevreden over de veranderde opstelling van de minister. Wel plaatsen we enkele kanttekeningen bij de praktische uitvoering.

Het onderzoek naar de wetswijziging om flexibele onderwijstijden mogelijk te maken, valt onder het programma ‘Ruimte voor regie in het primair onderwijs’. Daarin wordt onderzocht hoe scholen meer regie kunnen voelen en nemen in de inrichting en organisatie van hun onderwijstijd. ‘Deze aanpak moet er -in lijn met de ingediende motie- voor zorgen dat er ruimte komt voor scholen, dat scholen deze ruimte kennen en dat zij die op een goede manier benutten met behoud van kwaliteit’, schrijft Slob in de Kamerbrief. Voor de zomer van 2020 komt hij met informatie over de gevraagde wetswijziging.

De minister refereert aan de motie Heerema, waarin de Kamer vraagt om een wetswijziging die het scholen mogelijk maakt af te kunnen wijken van centraal vastgestelde vakanties en de schoolweek van vijf dagen. Daarnaast wil de Kamer dat scholen, die nu deelnemen aan het ‘experiment flexibele onderwijstijden’ en waarbij de onderwijskwaliteit gewaarborgd is, vooruitlopend op de wetswijziging gebruik kunnen blijven maken van flexibele schooltijden.

Slob kondigt in de Kamerbrief aan dat hij vanaf schooljaar 2020-2021 een nieuw experiment met flexibele onderwijstijden wil starten voor de deelnemers aan het huidige experiment. Voorwaarden uit de motie, instemming van de MR, waarborgen voor onderwijskwaliteit en kansengelijkheid, worden meegenomen. Voorwaarde is wel scholen flexibele tijden aan alle leerlingen aanbieden, zonder voorwaarden en ongeacht een vrijwillige ouderbijdrage of andere financiële bijdrage. Er komen gesprekken met de huidige deelnemende scholen en voor het eind van dit jaar komt er duidelijkheid over het nieuwe experiment.

VBS is blij dat er een nieuw experiment met flexibele onderwijstijden komt en dat minister Slob gaat onderzoeken hoe flexibele tijden wettelijk zijn vast te leggen. VBS heeft bij voortduring aandacht gevraagd voor het onderwerp bij Kamerleden. Wel plaatst VBS enkele kanttekeningen bij de gestelde (financiële) voorwaarden. Zo zou VBS het onverteerbaar vinden als succesvolle scholen als De School en Casa de dupe zouden worden van het besluit van de minister. De huidige maatschappij vraagt om flexibiliteit, innovatie en maatwerk; biedt scholen dan ruimte voor eigen keuzes, vindt VBS.

Ingewikkeld vraagstuk

De School in Zandvoort en Casa Tweetalige Montessorischool in Pijnacker nemen deel aan het huidige ‘Experiment flexibele onderwijstijden’, waarbij twaalf scholen vanaf 2011 mochten afwijken van de centrale schoolvakanties en de vijfdaagse schoolweek.

‘We zijn opgelucht dat de motie is aangenomen en dat de minister ermee aan de slag gaat. Ik ben heel blij met het feit dat we serieus genomen zijn. Wat een achteruitgang zou afschaffing van flexibele tijden geweest zijn. We willen niet dat onze kinderen minder uren hebben. En het is fantastisch dat andere scholen nu ook de kans krijgen met flexibele tijden te werken’, reageert Tessa Wessels, directeur van Casa.

Rosanne Maters, directeur van de School zegt: ‘We zijn heel erg blij met de steun van de Kamer, maar we merken ook dat de uitwerking een ingewikkeld vraagstuk is. Door de voorwaarde dat er geen sprake mag zijn van een (al dan niet vrijwillige) bijdrage van ouders sluit de minister De School uit van deelname aan een nieuw experiment, aangezien er hier wordt betaald voor BSO. Een opmerkelijke beslissing dus.’

Het risico is er volgens Maters sowieso nog steeds dat de wet zo wordt opgesteld dat er geen enkele school onder past. Ze snapt dat de minister goed wil kijken naar de voorwaarden van de wet. ‘Hoe formuleer je de wet zo dat scholen er ook gebruik van kunnen maken? Je kunt ons concept kopiëren, maar dat vraagt grote organisatorische veranderingen.’ Ook mist ze een handreiking om de financiën van de organisatie vorm te geven. ‘Je kunt niet zeggen: ga flexibiliseren met onderwijstijden en kijk maar waar het geld vandaan komt’, zegt Maters.

Maters ziet hiervoor mogelijkheden. ‘De voorwaarden om flexibele onderwijstijden te kunnen financieren, anders dan door een kinderopvang te worden, zijn een ingewikkelde maar geen onoplosbare puzzel wat mij betreft. Een onderzoek naar het combineren van (andere) publieke gelden zou hier goed op zijn plaats zijn. Denk aan het combineren van gelden voor passend onderwijs, achterstandenbeleid en summer schools bijvoorbeeld. Dat geld kun je gebruiken om de school langer open te houden.’

Flexibele tijden als conceptonderdeel

Zowel De School als Casa werken al sinds oprichting met flexibele tijden, hun onderwijsconcept staat of valt dus met flexibele schooltijden. Flexibele tijden zijn bij De School sinds de oprichting in 2008 integraal onderdeel van het onderwijsconcept, waarbij de opvang volledig is geïntegreerd in het onderwijs. Beide scholen zijn 50 weken per jaar open, vakanties en tijden zijn flexibel in te delen doordat de scholen ook opvang zijn. ‘Onze kinderen hebben een vrije leer- en leefomgeving en gaan ook naar buiten om te werken. We bieden een leefomgeving waar ze een hele dag en ook 50 weken per jaar kunnen leren. Flexibele tijden passen bij ons concept, en vakantieweken waarin kinderen niet leren niet’, stelt Wessels.

Een van de doelstellingen van De School is meerwaarde voor leerlingen te creëren door meer onderwijstijd. Dit is mogelijk doordat De School het gehele jaar onderwijs verzorgd. Maters: ‘We kunnen dat niet als de tijd die wij in de vastgestelde vakanties aan lessen besteden niet als onderwijstijd wordt gezien. Door flexibel met tijd om te gaan en door persoonlijke leerplannen kun je variëren in aanbod en tijd. Op deze manier is pas echt maatwerk en passend onderwijs mogelijk.’

Lees de Kamerbrief ‘uitvoering moties experiment flexibele onderwijstijden basisonderwijs’.
(15-07-2019, copyright foto: Casa Tweetalige Montessorischool)

Gerelateerd