Terug naar overzicht

Onderwijsverslag 2019: ‘De kracht van ons bestel is variëteit’

De Onderwijsinspectie ziet dat het lerend vermogen in het onderwijs matig is en pleit voor gezamenlijke doelen met ijkpunten in de Staat van het Onderwijs 2019. VBS onderschrijft de behoefte aan meer lerend vermogen en aan meer en betere samenwerking binnen de sector. ‘Tegelijkertijd is variëteit de kracht van ons bestel. Als deze lastig meetbaar is laten we dan op zoek gaan naar andere methoden’, zegt Edward Moolenburgh, directeur van VBS.

Het Nederlandse onderwijs is gemiddeld nog op niveau, constateert de Onderwijsinspectie in De Staat van het Onderwijs 2019. Maar de inspectie weet op landelijk niveau niet wat de taal- en rekenprestaties van groep-8 leerlingen in 2018 zijn doordat de eindtoetsen niet vergelijkbaar zijn. Positief is dat de inspectie ziet dat de oplopende kansenongelijkheid van afgelopen jaren gestabiliseerd is. Het verschil is nog groot ten opzichte van tien jaar geleden, maar loopt over de hele linie niet verder op.

Lerarentekort
Er zijn grote regionale verschillen bij lerarentekorten. Scholen in de Randstad ervaren de grootste tekorten, terwijl in sommige andere regio’s geen tekorten zijn. Scholen met meer leerlingen met een niet-westerse migratieachtergrond hebben, zowel landelijk als in de Randstad, meer moeite om vacatures te vervullen. Deze ongelijke verdeling van het lerarentekort over het land en groepen leerlingen vormt het een bedreiging voor gelijke kansen, stelt de inspectie. Een duurzame oplossing vraagt om (regionale) samenwerking tussen meerdere partijen.

VBS onderschrijft de behoefte aan meer en betere samenwerking. ‘Bij thema’s als krimp en lerarentekort is samenwerking van groot belang. We moeten af van het concurrentiedenken, meer samenwerking zoeken en van jezelf en elkaar leren’, vindt Edward Moolenburgh, directeur van VBS.

Innovatie
De afgelopen jaren zijn meer scholen met innovatieve pedagogisch-didactische concepten en profielen gaan werken, waarbij ze het onderwijs personaliseren, flexibiliseren en maatwerk bieden. ‘Dit alles levert regelmatig mooi en vernieuwend onderwijs op’, volgens het Onderwijsverslag.

Maar scholen evalueren de resultaten en effecten van hun keuzes zeer beperkt. Hierdoor is het lerend vermogen van het onderwijs geringer dan van andere sectoren. Veel vernieuwing en weinig lerend vermogen zorgt voor versnippering van het onderwijsaanbod en dat maakt het moeilijker voor de inspectie om de kwaliteit te beoordelen.

IJkpunten
Daarom pleit de inspectie voor een duidelijk fundament van gezamenlijke doelen, met ijkpunten. Het curriculumdebat Curriculum.nu ziet de inspectie als ‘unieke kans’ om tot een set ijkpunten te komen.

VBS is kritisch over het pleidooi van de inspectie voor meer ijkpunten met als reden dat door variatie en maatwerk de kwaliteit lastig te meten zou zijn. ‘De kracht van ons onderwijsstelsel is juist de variëteit en diversiteit in het onderwijsaanbod. We willen geen eenheidsworst. Als kwaliteit daardoor moeilijk meetbaar is, moet je kijken naar een andere manier van beoordelen en meten. We draaien de zaak om als we iets niet goed vinden omdat het lastig meetbaar is.’

Lees De Staat van het Onderwijs 2019.

Gerelateerd