Terug naar overzicht

Laatste ontwikkelingen rond coronavirus en het onderwijs

Mag een school het deel van de meivakantie dat gepland is voor 25 april verplaatsen?

Sommige scholen, die een deel van de meivakantie voor 25 april gepland hebben, denken erover dat gedeelte van de vakantie te verplaatsen. ‘De afweging is dat ze het leerproces via afstandsonderwijs willen continueren en contact met hun leerlingen willen houden’, hoort Nienke Daniëls van de VBS Helpdesk. Dit kan onder voorwaarden.

Een deel van de meivakantie (25 april tot en met 3 mei 2020) is centraal door de overheid vastgesteld. Schoolbesturen mogen dat niet inkorten of verplaatsen. Een ander deel van de meivakantie bepalen de schoolbesturen zelf. Scholen kunnen dit gedeelte in principe verplaatsen. Voorwaarde is wel dat de MR hiermee instemt. Daarnaast heeft en houdt een medewerker recht op vakantie. Als een deel van het vakantieverlof in de meivakantie vervalt, zal een medewerker later in het schooljaar alsnog vakantie moeten krijgen.
(02-04-2020)


Scholen blijven dicht – VBS Helpdesk blijft voor u beschikbaar

Alle scholen in het basisonderwijs, speciaal onderwijs en voortgezet onderwijs blijven langer dicht, in ieder geval tot en met de geplande meivakantie. De indrukwekkende flexibiliteit, inventiviteit en solidariteit van alle betrokkenen bij het onderwijs blijven ook de komende tijd hard nodig. Alleen samen is het mogelijk om de huidige uitdagingen tegemoet te treden en op zoek te gaan naar de beste oplossingen. We denken daarbij onder andere aan:

  • leerlingen die extra kwetsbaar zijn vanwege hun thuissituatie, hun specifieke onderwijs- of zorgvraag, beperkte (of geen) toegankelijkheid tot digitale hulpmiddelen en voor wie de huidige situatie vrijwel zeker tot (extra) onderwijsachterstand leidt;
  • ouders die steeds meer onder druk staan, voor wie de economische gevolgen van de huidige situatie merkbaarder worden en die daarnaast worden geconfronteerd met een extra rol in het onderwijsproces van hun kinderen;
  • medewerkers van wie andere vaardigheden en activiteiten worden gevraagd dan gebruikelijk (onder andere afstandsonderwijs en noodopvang) en die sterk betrokken willen blijven bij hun leerlingen terwijl ook hun eigen privésituatie onder druk staat.

De rest van het schooljaar 2019-2020 zal anders zijn. Naast het inspelen op de huidige situatie en het voorbereiden op het mogelijke ‘herstarten’ van de school in mei, gaan ook de voorbereidingen op het nieuwe schooljaar 2020-2021 straks van start. Hieronder vindt u wat VBS voor u in deze volgende fase kan betekenen. Dit uiteraard naast de gebruikelijke zaken waarvoor u bij ons terecht kunt. Tot slot willen we onze waardering uitspreken voor de inspanningen van u en alle medewerkers en betrokkenen bij uw scholen. Laten we ons samen blijven verenigen voor goed onderwijs aan alle leerlingen.

VBS is er voor u
Op de hoogte houden: Via dit blog houden we u op de hoogte van actuele ontwikkelingen en relevante informatie, ook van andere VBS-leden. Alle Helpdeskvragen die corona-gerelateerd zijn, hebben we op een handige manier gegroepeerd. Via ons Twitter-account en LinkedIn-pagina delen we ook updates. Stuur ons ook gerust via die kanalen uw informatie en links.

Luisteren en meedenken: Tijdens acute veranderingsprocessen door de corona-crisis wordt er veel gevraagd van leidinggevenden, terwijl het gewone werk richting het nieuwe schooljaar ook doorgaat. Alle VBS-medewerkers en partners staan voor u klaar. Soms kan een luisterend oor en/of meedenken al helderheid en ruimte bieden. De afgelopen weken merkten we dat al. U bereikt ons via de VBS Helpdesk: 070-331 52 15. Onze Helpdesk behoudt haar verlengde opening tot 21.00 uur.

Kennisdeling: Heeft u relevante informatie of kennis om te delen? Laat het ons weten via helpdesk@vbs.nl, dan kunnen wij het delen binnen het VBS-netwerk. Voor de komende tijd denken we bijvoorbeeld aan: noodprotocollen, een plan van aanpak om kinderen in een kwetsbare positie te ondersteunen, tips voor leerkrachten die te maken hebben met complexe thuissituaties van leerlingen en plannen voor als medewerkers of leerlingen direct of van nabij te maken hebben met de nare gevolgen van corona.

Communicatie met ouders en medewerkers: hoe ondersteun je de leerkracht in zijn gespreksvaardigheden, hoe communiceer je naar ouders? Onze communicatiemedewerkers denken graag met u mee over inhoud en vorm van uw communicatie met ouders en leerkrachten. Zeker onder druk kan een verkeerde toon onbedoeld tot misverstanden leiden. Kunt u een steun in de rug gebruiken, neem dan contact op via helpdesk@vbs.nl

Relevante links
Informatie over het coronavirus
RIVM: https://www.rivm.nl/nieuws/actuele-informatie-over-coronavirus
GGD: https://ggdghor.nl/

Informatie over coronavirus en onderwijs
Ministerie van OCW:

PO-Raad: https://www.poraad.nl/corona
VO-raad: https://www.vo-raad.nl/themas/corona

Informatie rondom privacy
Autoriteit persoonsgegevens:

(Update 31-03-2020, 20.40 uur)


Reactietermijnen Participatiefonds tijdelijk stopgezet

Om schoolbesturen in deze buitengewone situatie van verplichte schoolsluitingen zo veel mogelijk administratief te ontlasten, heeft het Participatiefonds (Pf) besloten om de termijnen uit het reglement tijdelijk stop te zetten. Lees bij het Participatiefonds wat dit voor u betekent.

(update 31-03-2020)


Moet mijn werknemer het melden als hij het coronavirus heeft?

Bij schoolbesturen leven vragen over privacy en AVG en het coronavirus. De VBS Helpdesk zet vragen en antwoorden hierover op een rij:

Mag ik een werknemer vragen om contact op te nemen met een arts?
Je mag een werknemer altijd vragen om contact op te nemen met de bedrijfsarts, arbodienst of huisarts voor controle. Vermoedt de arts dat de werknemer het coronavirus heeft? Dan neemt de arts met spoed contact op met de regionale GGD. De GGD kan dan in overleg met u maatregelen treffen voor op de werkvloer.

Moet mijn werknemer het aan mij melden als hij of zij corona heeft?
Nee. Uw medewerker hoeft u als werkgever niet te informeren over de aard en oorzaak van zijn of haar ziekte. Uw werknemer mag dit wel vrijwillig aan u vertellen. Maar let op: u mag deze informatie vervolgens niet vastleggen of delen.

Mag ik een werknemer vragen om zijn of haar gezondheid te checken?
Ja. U mag van uw werknemer verlangen om zijn of haar gezondheid scherp in de gaten te houden. Zeker als uw werknemer niet thuis aan het werk is. De werknemer zou dit dan onder werktijd zelf kunnen controleren. Bijvoorbeeld door zelf zijn of haar temperatuur te meten.

Een leraar bij ons op school is positief getest op corona. Moet ik nu iedereen inlichten die hem in contact is geweest?
Nee, dit is niet aan u. Test een (bedrijfs)arts uw medewerker positief op corona? Dan geeft de arts dit door aan de GGD. Is er door contacten van uw werknemer kans op besmetting op de werkplek? Dan treedt een protocol van de GGD in werking. Dat protocol bepaalt welke maatregelen worden genomen.

Bron: Autoriteit Persoonsgegevens

(Update 30-03-2020)


Draaiboek in coronatijd

Heeft u in deze tijd ook gebruik gemaakt van een noodprotocol of draaiboek?  Werkt dat goed voor u en/of mist u nog zaken? Bent u benieuwd wat andere scholen hebben? We kunnen elkaar helpen door kennis en ervaring te delen.
VBS heeft nuttige informatie en voorbeelden verzameld en zal deze toegankelijk maken via onze website. Denk hierbij aan voorbeelden van noodprotocollen (bijvoorbeeld hoe omgaan met incidenten) en communicatieplannen.
Zoekt u informatie en/of wilt u informatie delen? Neem contact op met Nienke Daniels via helpdesk@vbs.nl
(update 27-03-2020)


Online meeting afstandsonderwijs en chatsessie VBS Helpdesk

Stichting De Rijdende School biedt aan om via een online meeting vragen van andere VBS-leden over afstandsonderwijs te beantwoorden. Denk aan vragen over: het lesgeven op afstand via Teams of Skype, over hoe je een webcam-les kunt aanbieden, of hoe je zaakvakken en kleuterlessen op afstand kunt invullen. Heeft u hiervoor belangstelling? Stuur dan een mail naar communicatie@vbs.nl

Chatsessie VBS Helpdesk

Bij de Helpdesk krijgen momenteel veel vragen over het coronavirus en het onderwijs. Heeft u ook vragen? Deze kunt u dinsdag 31 maart tussen 11.00-12.30 uur stellen tijdens een online chatsessie via Microsoft Teams aan Nienke Daniëls. Deelnemen kan via deze link: Deelnemen aan Microsoft Teams-vergadering
Meer informatie over Teams | Opties voor vergadering

Vanzelfsprekend zijn we ook telefonisch of per mail bereikbaar voor vragen of om mee te denken over de actuele situatie rond het coronavirus voor uw school. Aarzel dus niet om contact met ons op te nemen: 070-331 52 15 of helpdesk@vbs.nl. Wij hebben in ieder geval tot 6 april als extra service een verlengde opening van de Helpdesk tot 21.00 uur.
(update 24-03-2020, 14.45 uur)


Geen centraal eindexamen dit jaar

De centrale examens gaan dit schooljaar niet door. Dat heeft minister Slob (onderwijs) besloten, in overleg met de onderwijsorganisaties. Scholen krijgen door dit besluit meer tijd om de schoolexamens af te ronden. De resultaten van de schoolexamens vormen de basis voor het behalen van het diploma dit schooljaar. Lees meer hierover bij het ministerie van OCW.
(update 24-03-2020, 14.30 uur)


De VBS Helpdesk krijgt momenteel veel vragen over het coronavirus en het onderwijs:  Heeft een werknemer recht altijd recht op loondoorbetaling nu de scholen dicht zijn?
In principe valt deze situatie onder het risico van de werkgever en wordt het loon doorbetaald mits de werknemer beschikbaar blijft voor thuiswerken of opvang op school. Sinds kort was het uitgangspunt in het arbeidsrecht ‘geen arbeid geen loon’ maar sinds 1 januari 2020 is dit uitgangspunt gewijzigd; een werknemer heeft in beginsel recht op loon ook als er geen werkzaamheden zijn verricht tenzij dit niet verrichten van arbeid de schuld van de werknemer is.  Dit is bijvoorbeeld het geval als een leerkracht geen geldige reden heeft om niet op het werk te verschijnen en desondanks niet naar school komt wegens angst voor besmetting. Dan is er geen loondoorbetalingsplicht.

Als een werknemer lichte gezondheidsklachten heeft en uit voorzorg thuisblijft moet ik diegene dan ziek melden?
Alleen wanneer  iemand vanwege medische gronden zijn werk niet kan uitvoeren kan er sprake zijn van een ziekmelding. Als een werknemer thuisblijft uit voorzorg in verband met Corona dan is het advies dat de werkgever verlof verleent op basis van  artikel 8.8. CAO PO (overig kort buitengewoon verlof). Ditzelfde geldt voor werknemers die thuis geconfronteerd worden met zieke familieleden waarvoor zij zelf moeten zorgen.
De maximale periode voor dit verlof is twee keer de arbeidsduur per week. Het is goed mogelijk dat iemand langer thuisblijft dan deze maximale periode. De werkgever kan dan het verlof nog een keer verlenen bij wijze van coulance.
Vervanging van werknemers die in verband met het coronavirus thuisblijven uit voorzorg of om een andere reden ‘anders dan ziek’ wordt vergoed door het Vervangingsfonds. Het Vervangingsfonds is op dit moment nog bezig met het uitwerken van deze maatregel. Zie: https://www.vfpf.nl/vraagstukken/bestuur-en-beleid/het-coronavirus-worden-mijn-vervangingskosten-vergoed
(update 23-03-2020, 20.00 uur)


Welke zorgplicht heb ik als werkgever naar mijn werknemers?

De VBS Helpdesk krijgt vragen over de zorgplicht en het instructierecht van de school als werkgever. Het antwoord van de Helpdesk: Schoolbesturen hebben op grond van de Arbeidsomstandighedenwet een zorgplicht om werknemers een gezonde en veilige werkomgeving te bieden. Met het oog op het Coronavirus moeten er binnen redelijke grenzen voorzorgsmaatregelen worden genomen binnen de school om besmetting en verspreiding van het Coronavirus te voorkomen.
In dat verband kan het bestuur besluiten de werknemer op te dragen zo veel mogelijk de handen te wassen, niet meer handen te schudden en zich aan het RIVM-advies te houden: thuiswerken als het kan. Medewerkers komen alleen naar school als dat nodig is. Het hele team moet ook over deze maatregelen geïnformeerd worden. Het instructierecht biedt de werkgever de wettelijke basis om werknemers aanwijzingen te geven over de manier waarop er gewerkt wordt in dit geval om verspreiding te voorkomen.
Een werknemer adviseren of afraden om naar besmette gebieden te reizen kan wel maar je kan als werkgever in principe geen geplande vakantie verbieden. Een dergelijk advies niet te reizen past ook binnen de plicht van een schoolbestuur om te zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving. Het is in dit kader overigens verstandig om de reisadviezen van het ministerie van Buitenlandse zaken op te volgen.
(update 19-03-2020, 15.30 uur)


Uitgeverijen stellen digitaal lesmateriaal gratis beschikbaar

Educatieve uitgeverijen besloten dinsdagavond om licenties – als aanvulling op de gebruikte lesmethode – kosteloos beschikbaar te stellen om zo scholen te ondersteunen bij het geven van les op afstand. Scholieren in het voortgezet onderwijs die nog uit papieren lesboeken werken, kunnen nu dus makkelijker thuis onderwijs volgen. Voor leerlingen in het primair onderwijs was toegang voor thuisgebruik al geregeld. Op de website www.lesopafstand.nl kunnen scholen hierover meer informatie vinden. Lees meer hierover bij het ministerie van OCW. 
(update 19-03-2020, 11.45u)


Helpdeskvragen cruciale beroepen en thuisblijvende leerkracht

De VBS Helpdesk krijgt de vraag of je moet checken of ouders daadwerkelijk in cruciale beroepen werken? ‘Dat hoeft niet, in deze situatie moet dat in principe in goed onderling vertrouwen gaan’, zegt Nienke Daniëls van de VBS Helpdesk.
Tenzij een school zeker weet dat ouders niet onder de cruciale beroepen vallen. ‘Bij grote twijfel vraag je ouders om aan te tonen dat ze een cruciaal beroep hebben, bijvoorbeeld door een arbeidscontract te vragen, een door de werkgever ondertekende email of een bankafschrift. Ook kun je een check doen op LinkedIn’, vertelt Daniëls.

De Helpdesk kreeg ook de vraag: mag een leerkracht weigeren te komen werken omdat zijn vrouw in de zorg werkt en hij bij de kinderen moest blijven? ‘Nee, als hij zelf niet ziek is valt hij zelf onder de cruciale beroepen en kan hij zijn kinderen mee naar school nemen voor opvang. Formeel is dit werkweigering en theoretisch kan een school zeggen dat iemand niet betaald krijgt. Het beste is uiteraard in onderling overleg een oplossing te zoeken’, geeft ze aan.

Vanzelfsprekend is VBS voor u bereikbaar voor vragen of om met u mee te denken over de actuele situatie rond het coronavirus voor uw school. Alle VBS-medewerkers staan voor u klaar, dus aarzelt u niet om contact met ons op te nemen via de VBS Helpdesk: 070-331 52 15 of helpdesk@vbs.nl. Wij hebben in ieder geval tot 6 april als extra service een verlengde opening van de Helpdesk tot 21.00 uur.
(update 18-03-2020, 15.30u)


Enthousiasme en saamhorigheid bij onderwijsmedewerkers

VBS onderhoudt nauw contact met haar leden rond het coronavirus om te horen hoe gaat, vragen te beantwoorden en kennis te delen. ‘We horen veel enthousiasme bij leerkrachten om bij het afstandsonderwijs aan leerlingen die thuiszitten nieuwe digitale technieken op te pakken, waar eerder nog wel eens wat koudwatervrees was. Er klinkt een eensgezind geluid: leerkrachten gaan ervoor en er heerst saamhorigheid’, vertelt VBS-netwerkregisseur Nienke Daniëls.

We hebben via een van onze leden op aanvraag een noodprotocol beschikbaar. Vanzelfsprekend is VBS voor u bereikbaar voor vragen of om met u mee te denken over de actuele situatie rond het coronavirus voor uw school. Alle VBS-medewerkers staan voor u klaar, dus aarzelt u niet om contact met ons op te nemen via de VBS Helpdesk: 070-331 52 15 of helpdesk@vbs.nl. Wij hebben in ieder geval tot 6 april als extra service een verlengde opening van de Helpdesk tot 21.00 uur.
(update 18-03-2020, 15.15u)


Rijdende School biedt partnerscholen begeleiding en ondersteuning

De Stichting Rijdende School (lid van VBS), die onderwijs biedt aan kinderen van ouders die op de kermis of in het circus werken, maakte vorige week al een plan van aanpak voor het geval de scholen sluiten en plukt daar nu de vruchten van.
De Rijdende School biedt, naast het gebruikelijke afstandsonderwijs, begeleiding en ondersteuning op afstand bij het alternatieve programma dat leerlingen krijgen van hun partner-‘winterscholen’, waar leerlingen naartoe gaan als ze niet onderweg zijn met hun ouders. ‘Wij geven bijvoorbeeld instructies en ondersteuning bij het werken aan opdrachten die leerlingen vanuit de winterschool meekrijgen’, vertelt directeur Nora Booij.
De Rijdende School heeft partnerscholen inmiddels meerdere mails met tips voor afstandsonderwijs gestuurd. ‘We zijn ze voor onze partnerscholen beschikbaar voor vragen over bijvoorbeeld online onderwijs en werk voor leerlingen in de digitale leeromgeving klaarzetten’, zegt Booij. Ze gebruiken hierbij Microsoft Teams, waarvoor hier tips zijn te vinden voor gebruik in de klas.
Daarnaast zijn ze van plan om livelessen via internet te geven. Booij: ‘Een leerkracht bewegingsonderwijs zou bijvoorbeeld een dansles kunnen geven. Waarschijnlijk volgt donderdag de eerste liveles.’ Volg hiervoor de Facebook-pagina van De Rijdende School.
(update 18-03-2020, 14.45u)


Geen eindtoets in groep 8 dit jaar

Minister Slob heeft besloten dat scholen dit jaar geen eindtoets in groep 8 hoeven afnemen. De opvang van kinderen van ouders met vitale beroepen en het organiseren van afstandsonderwijs voor de kinderen die thuis zitten vergt momenteel alle energie van de scholen. De leerlingen van groep 8 hebben de afgelopen weken van hun leerkracht al het schooladvies voor het voortgezet onderwijs gekregen. Dit advies is altijd leidend en zal nu ook bepalen in welk soort voortgezet onderwijs kinderen doorstromen. (update 18-03-2020, 11.45u)


Examens in het voortgezet onderwijs gaan door

Er komt maatwerk voor school- en praktijkexamens op middelbare scholen zodat deze door kunnen gaan. Minister Slob (onderwijs) heeft met de onderwijssector afgesproken dat examenleerlingen prioriteit hebben. Dit betekent dat alles in het werk wordt gesteld om leerlingen in hun laatste jaar de examens te laten maken. Lees hier het nieuwsbericht ‘Maatwerk voor afronden examens’ en hier vragen over het coronavirus en examens in het voortgezet onderwijs.

(update 18-03-2020, 11.30u)


Helpdeskvraag ouders met cruciale beroepen

Scholen moeten kinderen van ouders met cruciale beroepen opvangen. De VBS Helpdesk krijgt de vraag of de school deze opvang ook bij de kinderopvang mag laten plaatsvinden?
De school moet deze leerlingen primair opvang aanbieden en de leerlingen daarnaast zoveel mogelijk onderwijs te geven maar van een school mag niet het onmogelijke verwacht worden. Er is daarbij geen verschil tussen de school of het kinderdagverblijf. Er wordt niet aangegeven dat de ene opvang betaald is en de andere niet. Als de school de opvang regelt, is het vervolgens aan de school of er onderwijsactiviteiten dan wel andere activiteiten aangeboden worden. (Dit antwoord is gewijzigd op 01-04-2020)

Ook vragen scholen of ze ook kinderen van één ouder met een vitaal beroep moeten opvangen?
Op de website van ministerie van OCW staat hierover: ‘Als in een gezin 1 ouder een cruciaal beroep uitvoert, is het verzoek om zelf de kinderen op te vangen als dat kan. Als dat niet lukt, kan er een beroep worden gedaan op de school. Het is geen harde eis dat beide ouders in een cruciale beroepsgroep werken. Er moet opvang zijn zodat mensen met cruciale beroepen aan het werk kunnen blijven.’
(update 17-03-2020, 12.00u)


Scholen dicht – VBS verlengt openingstijden Helpdesk

Scholen en kinderdagverblijven gaan dicht vanaf maandag 16 maart tot en met maandag 6 april. Het gaat hierbij om scholen in het basisonderwijs, speciaal onderwijs, voortgezet onderwijs en mbo. Voor kinderen van ouders in bijvoorbeeld de zorg, politie, openbaar vervoer en brandweer is er wel opvang in de school en het kinderdagverblijf, zodat hun ouders kunnen blijven werken.

In deze bijzondere tijd waarin veel van u wordt gevraagd, is het belangrijk om er samen de schouders onder te zetten en aanwezige kennis zoveel mogelijk te delen. We zijn er voor u, denken met u mee en houden u op de hoogte. VBS staat hierbij in nauw contact met andere organisaties, zoals de PO-Raad en de VO-raad en de andere profielorganisaties.

Via dit blog houden we u op de hoogte van actuele ontwikkelingen en relevante informatie en links. Via ons Twitter-account en Linkedin-pagina delen we ook updates. Stuur ons ook gerust via die kanalen uw informatie en links.

Wat VBS voor u kan doen:

  1. Met u meedenken: Vanzelfsprekend is VBS voor u bereikbaar voor vragen of om met u mee te denken over de actuele situatie rond het coronavirus voor uw school. Alle VBS-medewerkers staan voor u klaar, dus aarzelt u niet om contact met ons op te nemen via de VBS Helpdesk: 070-331 52 15 of helpdesk@vbs.nl. Wij hebben in ieder geval vanaf heden tot 20 maart als extra service een verlengde opening van de Helpdesk tot 21.00 uur.
  1. Kennisdeling: Heeft u relevante informatie of kennis om te delen bijvoorbeeld over online onderwijs? Laat het ons weten via helpdesk@vbs.nl, dan zullen wij het verder verspreiden binnen het VBS-netwerk.
  1. Communicatie met ouders en medewerkers: desgewenst lezen en denken onze communicatiemedewerkers graag met u mee over inhoud en vorm van uw communicatie met ouders en leerkrachten.

Informatie en een aantal links die van belang kunnen zijn voor uw school:

  1. Informatie over het coronavirus:
  1. Informatie over coronavirus en onderwijs:
  1. Hoe bied je digitaal onderwijs op afstand?

(update 15-03-2020, 19.30u)


Veelgestelde vragen over coronavirus en het onderwijs geactualiseerd

Het ministerie van OCW heeft de veelgestelde vragen over coronavirus en het onderwijs geüpdatet. Ook hebben de ministers van Onderwijs Van Engelshoven en Slob de Tweede Kamer een brief gestuurd over de nieuwe maatregelen rondom het coronavirus.

Wij realiseren ons dat op dit moment veel van u wordt gevraagd. Vanzelfsprekend blijft VBS voor u bereikbaar voor vragen of om met u mee te denken over de implicaties van de actuele situatie rond het coronavirus voor uw school. Aarzelt u niet om contact op te nemen met de VBS Helpdesk: Nienke Daniëls, 070-331 52 15 of helpdesk@vbs.nl.
(13-03-2020)


Voorjaarsborrel geannuleerd, VBS blijft voor u bereikbaar

De VBS-Voorjaarsborrel op 25 maart in restaurant Seven in Utrecht gaat niet door. VBS volgt hiermee de actuele richtlijnen van de rijksoverheid. Wij hopen zo snel mogelijk een nieuwe datum te kunnen plannen.
(12-03-2020)

Gerelateerd